Birinci Dünya Savaşı'nda Ruslara esir düşen Sivaslı Süvari Yüzbaşı Abdülkadir'e ait 110 yıllık haberleşme belgesi, torunu Dr. Selahi Ertürk'e teslim edildi. Belgeyi, Valilik bünyesindeki Sivas Hafıza Merkezi'nin Kızılay arşivinde yürüttüğü çalışma gün yüzüne çıkardı.
Sivas Valiliği'nin 28 Ekim'de duyurduğuna göre Vali Yılmaz Şimşek, belgeleri makamında Ertürk'e kendi eliyle verdi. Teslimde İl Genel Meclisi Başkanı Mehmet Şarkışla ile Hafıza Merkezi'nden Yaşar Abunus ve Ömer Gül de hazır bulundu.
Sibirya'daki kamptan annesine ulaşamayan sesler
Sivas'ın Örtülüpınar Mahallesi'nden olan Yüzbaşı Abdülkadir, 1916'da Erzurum'un Narman ilçesi yakınlarında Rus ordusuna esir düştü ve Sibirya'daki bir esir kampına gönderildi. Kampta Fransızca doldurulan bilgi formunda, kendisine o güne kadar ne para ne de mektup ulaştığı kayıtlı. Abdülkadir formda, "Bugüne kadar birçok mektup göndermeme rağmen tek bir cevap bile alamadım. Annemden gelecek mektubu ve onun sağlık durumuna ilişkin haberleri büyük bir endişeyle bekliyorum" diyor.
Arşiv kayıtları hikâyenin öbür yüzünü de gösteriyor. Annesi Nisa Hanım, oğluna yazdığı mektupların yerine ulaşması için devlet kurumlarına dilekçe verdi, ancak mektuplar yüzbaşıya hiç ulaşmadı. Abdülkadir, savaşın ardından, İstiklal Harbi yıllarında Sivas'a dönebildi.
Vali Şimşek: Hasreti bugün hâlâ hissedebiliyoruz
Vali Şimşek, belgelerin iki taraflı bir bekleyişi anlattığını söyledi: "Bir tarafta Sibirya'da annesinden haber bekleyen bir evlat, diğer tarafta ise oğluna gönderdiği mektupların ulaşması için devlete müracaat eden bir anne. Aradan bir asrı aşkın süre geçmiş olsa da bu belgelerdeki hasreti, ümidi ve bekleyişi bugün hâlâ hissedebiliyoruz."
Şimşek, belgelerin bir annenin evladına duyduğu özlemin, bir askerin ailesine kavuşma ümidinin ve milletin en zor dönemlerdeki fedakârlığının sessiz şahitleri olduğunu da vurguladı. Dr. Selahi Ertürk ise dedesinin izini taşıyan belgeleri ailesine kazandırdıkları için Vali Şimşek'e ve Hafıza Merkezi ekibine teşekkür etti.
180 askerin mektupları ailelerini bekliyor
Sivas Hafıza Merkezi, Kızılay arşivinde Balkan Savaşları ve Birinci Dünya Savaşı'nda esir düşen yaklaşık 180 Sivaslı askerin, ailelerine hiç ulaşmamış mektuplarını tespit etmişti. Mektuplar bir gün önce kitap olarak da yayımlanmıştı; ayrıntılar için esir mektupları kitabı haberimize göz atabilirsiniz. Valilik, belgeleri sahiplerinin torunlarına tek tek ulaştırmayı sürdürüyor.
Teslim, Cumhuriyet'in 103. yıl dönümü arifesine denk geldi. Kentteki bayram etkinlikleri için Sivas'ın 29 Ekim programına, kutlamaların ilk adımı için Atatürk Anıtı'ndaki çelenk töreni haberimize bakabilirsiniz.
Kaynak ve fotoğraflar: Sivas Valiliği, 28 Ekim 2026.
