Erzincan'ın Kemaliye ilçesinde Karanlık Kanyon'un kayalık yamaçlarına oyulan Taş Yol, Fırat vadisi boyunca Kemaliye'yi Sivas'ın Divriği ilçesine bağlayan güzergâhın en bilinen bölümü. Yaklaşık 7 kilometrelik yolda 38 tünel bulunuyor. Yolun ne zaman başladığı, nasıl tamamlandığı ve bugün ne işe yaradığına dair bilgileri resmî kaynaklardan derledik.
Taş Yol nerede, kaç tünelden oluşuyor?
Kültür ve Turizm Bakanlığının Kültür Portalı'na göre Taş Yol, Karanlık Kanyon'da sert kayaların içinden oyularak açılmış, 7 kilometre uzunluğunda bir yol. Büyüklü küçüklü 38 tünelden oluşan güzergâh 400-500 metre yükseklikte ilerliyor ve dünyadaki "tehlikeli yollar" arasında gösteriliyor. İletişim Başkanlığının yerel basın derlemesinde de yolun iki yanında 500 metreye varan uçurumlar bulunduğu belirtiliyor.
Erzincan Valiliği, Karanlık Kanyon'u yaklaşık 35 kilometre uzunluğunda ve nehir tabanı ile vadi kenarı arasındaki kot farkı bin metreye ulaşan bir kanyon olarak tanımlıyor. Türkiye'nin UNESCO'ya sunduğu dosyada ise Bağıştaş ile Kemaliye arasındaki kanyon bölümü için 25 kilometre uzunluk ve bin metre derinlik veriliyor. İki rakam farklı ölçüm aralıklarına dayanıyor olabilir; kaynaklar bunu ayrıca açıklamıyor.
Yolun yapımı ne kadar sürdü?
Türkiye'nin UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne sunduğu "Kemaliye Tarihi Kenti" dosyasına göre yol, kervanları İç Anadolu üzerinden Giresun limanına bağlamak amacıyla 1870'te yöre halkının ilkel yöntemleriyle açılmaya başlandı ve 2002'de tamamlandı. Dosya bu süreyi 132 yıl olarak veriyor. İletişim Başkanlığı da yapımın 1870'li yıllarda başladığını, halkın el aletleriyle sürdürdüğü çalışmanın devlet desteğiyle 2002'de bittiğini aktarıyor. Tünel girişlerinden birindeki "Kemaliyeliler Taşyolu" tabelasında da 2002 açılış yılı yer alıyor.
Erzincan Valiliğinin ilçe tanıtımı ise farklı bir başlangıç tarihi veriyor: Valiliğe göre yol fikri Osmanlı dönemine uzanıyor. İlk açma çalışmaları 1949'da kazma ve kürekle başlatıldı ama sonuç alınamadı. Proje 1993'te devlet ve vatandaş iş birliğiyle yeniden ele alındı.
Taş Yol ne işe yarıyor?
Valiliğe göre proje, Kemaliye'nin Fırat vadisini izleyerek Ankara ve İstanbul'a en kısa yoldan ulaşmasını amaçladı ve bu bağlantıyı 220 kilometre kısalttı. Yol aynı zamanda 7 köyün ilçe merkezine ulaşımını sağladı. Önceleri yürüyerek geçilen dar yol zamanla araçların geçebileceği genişliğe kavuştu. İletişim Başkanlığına göre yol bugün ulaşımın yanında turizm için de kullanılıyor.

Sivas açısından neden önemli?
Valilik, Taş Yol'un tamamlanmasıyla Karanlık Kanyon ile birlikte Divriği-Kemaliye-Harput güzergâhının turizme açıldığını belirtiyor. Güzergâhın Sivas ucundaki Divriği, UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan Ulu Camii ve Darüşşifası'na ev sahipliği yapıyor. Kemaliye de karanlık kanyonu, Taş Yol'u ve tarihî kent dokusuyla 15 Nisan 2021'de UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alındı.
Divriği'deki yapı hakkında Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası hakkında 7 bilgi, ulaşım için Divriği Ulu Camii yol tarifi haberlerimize bakabilirsiniz. Erzincan'daki son kazı haberi için Kemah Behramşah Zaviyesi haberimiz, diğer gelişmeler için Divriği Haber sayfamız.
Fotoğraf: Bodrumlu60, Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)